Trong giới kinh doanh có một câu nói kinh điển: “Doanh thu là danh dự, lợi nhuận là sự sống, nhưng dòng tiền mới là hơi thở”. Thế nhưng, quan sát bức tranh khởi nghiệp và vận hành doanh nghiệp SME tại Việt Nam hiện nay, chúng ta thấy một nghịch lý đau lòng: Nhiều chủ doanh nghiệp đang cố gắng “mua danh dự” bằng vẻ bề ngoài trước khi học cách “thở”.

1. Bi kịch của những “Lâu đài trên cát”: Khi cái tôi lớn hơn cái túi tiền
Đa phần các công ty phá sản sau 1-2 năm không phải vì sản phẩm họ kém, mà vì họ đã tiêu sạch số tiền cuối cùng vào những thứ “không ra tiền”.
Cái bẫy của sự hoàn hảo (Perfectionism Trap)
Nhiều Startup có sản phẩm thử nghiệm (MVP) rất tốt, khách hàng phản hồi rất tích cực. Nhưng khi bắt đầu thành lập công ty, họ rơi vào trạng thái “ngáo ngơ” về quy trình. Họ mất 6 tháng để làm một cái website “phải thật Wow”, mất thêm 3 tháng để thiết kế bộ nhận diện thương hiệu “đẳng cấp”, và thêm vài tháng nữa để chờ đợi một cái clip giới thiệu doanh nghiệp thật lung linh.
-
Hậu quả: Trong khi họ mải mê chỉnh từng pixel trên web, đối thủ đã bán được hàng ngàn sản phẩm qua một cái Landing Page đơn giản hoặc thậm chí là qua livestream. Thị trường không đợi người hoàn hảo, thị trường chỉ đợi người giải quyết được vấn đề của họ.
Hội chứng “Văn phòng sang chảnh”
Một startup vừa gọi được chút vốn hoặc một SME vừa có chút lợi nhuận ngay lập tức nghĩ đến việc thuê văn phòng ở các tòa nhà hạng A, sắm bàn ghế công thái học, thuê lễ tân xinh đẹp. Họ tin rằng “văn phòng đẹp thì nhân sự mới sáng tạo”, “văn phòng xịn khách hàng mới tin”.
-
Sự thật nghiệt ngã: Khách hàng tin bạn vì giải pháp của bạn, không phải vì cái máy pha cà phê 50 triệu trong phòng họp. Khi dòng tiền chưa ổn định, mỗi đồng tiền đổ vào mặt bằng là một nhát dao cắt vào quỹ lương và quỹ dự phòng của doanh nghiệp.
2. Bán hàng (Sales) – Mạch máu bị bỏ quên
Trong một doanh nghiệp SME, tất cả mọi bộ phận từ kế toán, nhân sự đến kỹ thuật đều là bộ phận “tiêu tiền”. Chỉ có một bộ phận duy nhất “kiếm tiền” là Bán hàng. Nhưng trớ trêu thay, đây lại là nơi nhiều chủ doanh nghiệp lười nhác hoặc sợ đối mặt nhất.
Tâm lý “Hữu xạ tự nhiên hương” lỗi thời
Nhiều chủ doanh nghiệp đi lên từ kỹ thuật hoặc sản phẩm thường có sự kiêu ngạo ngầm. Họ nghĩ sản phẩm mình tốt thì khách sẽ tự tìm đến. Họ dành 90% thời gian trong phòng thí nghiệm hoặc ngồi với đội Dev, nhưng lại không dành nổi 10% thời gian để gọi điện cho khách hàng hoặc nghiên cứu chiến dịch thực chiến.
-
Thực tế: Nếu bạn không bán hàng, bạn đang tự sát. Một sản phẩm 7 điểm nhưng có đội ngũ bán hàng 10 điểm sẽ đè bẹp một sản phẩm 10 điểm nhưng không ai biết tới.
Tuyển dụng ồ ạt để “lấy số lượng bù chất lượng”
Thay vì tập trung đào tạo 2-3 nhân sự thực chiến giỏi, nhiều SME chọn cách tuyển 20-30 nhân sự ngay từ đầu để trông cho giống “tập đoàn”. Họ mất quá nhiều thời gian cho quản trị hành chính, giải quyết mâu thuẫn nội bộ và chi trả các chi phí vận hành (overhead) khổng lồ, trong khi doanh thu chưa đủ để nuôi sống 5 người.
3. Tại sao các doanh nghiệp hào nhoáng lại đóng cửa sau 1-2 năm?
Sự cạn kiệt dòng tiền đột ngột (Burn rate)
Các công ty tập trung vào vẻ bề ngoài thường có “tốc độ đốt tiền” rất nhanh. Khi thị trường có biến động nhẹ (như dịch bệnh, suy thoái, hoặc đối thủ cạnh tranh giảm giá), họ không có quỹ dự phòng. Họ giống như một người mặc vest sang trọng nhưng bên trong đang rỗng tuếch và nhịn đói lâu ngày. Chỉ cần một cơn gió nhẹ cũng đủ làm họ ngã quỵ.
Sự mất tập trung của người đứng đầu
Khi chủ doanh nghiệp quá bận tâm vào việc “làm sao để trông cho chuyên nghiệp”, họ mất đi sự nhạy bén với thị trường. Họ bận đi họp báo, bận chụp ảnh truyền cảm hứng, bận duyệt thiết kế văn phòng… mà quên mất việc quan trọng nhất: Gặp gỡ khách hàng để biết họ đang cần gì.
4. Giải pháp: Tư duy “Thực dụng sinh tồn” (Survivalism in Business)
Để tồn tại và phát triển bền vững trong bối cảnh hiện nay, doanh nghiệp SME cần phải thay đổi tư duy:
Ưu tiên hàng đầu: “Lean Startup” (Khởi nghiệp tinh gọn)
-
Website chưa đẹp? Không sao, miễn là nó đặt hàng được.
-
Văn phòng chưa xịn? Không sao, miễn là nhân viên có chỗ ngồi đủ điện, nước và internet để làm việc.
-
Clip chưa lung linh? Dùng điện thoại quay thực tế, khách hàng hiện nay thích sự chân thật hơn là sự bóng bẩy giả tạo.
-
Tất cả tài chính phải dồn cho Marketing và Sales.
Xây dựng nội lực từ con người, không phải từ cơ sở vật chất
Thay vì văn phòng đẹp, hãy đầu tư vào một cơ chế lương thưởng hấp dẫn để giữ chân những người bán hàng giỏi. Hãy xây dựng một văn hóa “lấy doanh thu làm trọng tâm”. Trong một SME, từ bác bảo vệ đến cô kế toán đều phải hiểu rằng: Khách hàng là người trả lương cho họ, không phải giám đốc.
Chiến lược “Bán trước, hoàn thiện sau”
Đừng đợi sản phẩm hoàn hảo 100% mới bán. Hãy mang phiên bản 70-80% ra thị trường, vừa bán vừa thu thập ý kiến khách hàng để hoàn thiện. Dòng tiền từ những đơn hàng đầu tiên chính là nguồn vốn rẻ nhất và an toàn nhất để tái đầu tư.
5. Lời kết cho những nhà điều hành trẻ
Sự hào nhoáng là thứ bạn có thể mua được khi bạn đã giàu có, nhưng sự tồn tại là thứ bạn phải chiến đấu từng ngày để có được. Một công ty có thể bắt đầu từ một garage xập xệ nhưng có dòng tiền dương vẫn giá trị hơn một công ty nằm trong tòa nhà chọc trời nhưng đang nợ lương nhân viên.
Đừng để những hình ảnh bóng bẩy trên mạng xã hội đánh lừa. Hãy quay về với bản chất cốt lõi của kinh doanh: Tạo ra giá trị – Bán giá trị đó – Thu tiền về – Tái đầu tư
Để tăng tốc bán hàng và nâng cao doanh số, hãy thực hiện ngay các chiến dịch marketing online, quảng cáo online. Để nhanh chóng có ngay website chuẩn seo, tìm hiểu ngay dịch vụ thiết kế website tại Renren.vn. Renren là dự án vận hành bởi Phong Việt Group, chúng tôi cung cấp giải pháp thiết kế website chuyên nghiệp, giá rẻ, tự động và nhanh chóng. Đội ngũ kỹ thuật hỗ trợ chuyên nghiệp, có kinh nghiệm, website chuẩn seo, chuẩn quảng cáo.
Nếu quý anh/chị Doanh nghiệp cần website kinh doanh, hãy liên hệ : 0941119900, Email : info@cmo.com.vn. Xin cảm ơn !
